Groene Schinkeloevers

Het Platform Groene Schinkeloevers zet zich in om het - onbedorven - groene karakter van de oevers van de Schinkel te behouden en te versterken. Volkstuinders, buurtbewoners en natuur- en milieugroepen werken samen om de planvorming voor dit gebied positief te beïnvloeden.

September 2010 heeft de werkgroep een folder gemaakt met daarin de geschiedenis van het inmiddels twaalf jaar oude platform. De folder is hier te zien.


Inlichtingen:
Wijkopbouworgaan Zuid-West,
Achillesstraat 85
1076 PX Amsterdam
Telefoon (020) 662 0389

Zondag 15 mei a.s. organiseert het Platform Groene Schinkeloevers weer een rondwandeling langs historische plekken op en nabij de Schinkeleilanden.

Nieuwsgierig naar de geschiedenis van het Olympisch Stadion, naar de bijzonderheden van het Haarlemmermeerstation, naar het verhaal achter de voormalige begraafplaats Huis te Vraag? Meer willen weten over het Spijtellaantje of een kinderboerderij op de Schinkeleilanden? Wandel dan mee.

De wandeling start om 10.00 uur bij het Haarlemmermeerstation en eindigt bij Arsenal. De tocht duurt ongeveer drie uur. Tijdens de wandeling zal de achtergrond van de plekken en gebouwen worden toegelicht. Aan de wandeling kan worden deelgenomen door maximaal 24 deelnemers. Meldt u dus tijdig aan bij

Anna Kamp,
Wijkcentrum Vondelpark-Concertgebouwbuurt,
J.M. Coenenstraat 4,
telefoon 020-6628237 of
mail a.kamp@soozamsterdam.nl.

Het Platform Groene Schinkeloevers (GSO) is opgericht in 1998 en bestaat uit een aantal mensen die (in wisselende samenstelling) ofwel een belangengroepering vertegenwoordigen, ofwel zich uit persoonlijke betrokkenheid hebben aangemeld. De belangengroepen die in 2003 bij het platform waren aangesloten zijn de Vereniging Woonschepen Zuid, Tuindersvereniging De Groenlijn, Vereniging De Oeverlanden Blijven, de EMA (Museumtram) en Buurtgroep Stadionplein en omgeving.

Het voormalige stadsdeel Amsterdam Oud-Zuid heeft een inrichtingsplan voor de Schinkeleilanden aangenomen. Het platform probeert om die plannen om te buigen naar een variant waarbij het groene karakter van de Schinkeleilanden zoveel mogelijk behouden blijft.

Het Platform heeft in de loop van de jaren mensen zien komen en gaan. Het actief volgen en betrokken blijven bij gemeenteprojecten zoals de inrichting van de Schinkeleilanden vergen een lange adem en inzet. Toch lukt het nog steeds om een groep belanghebbenden en milieubewuste burgers met hart voor dit gebied genoeg te motiveren om zich in te zetten voor het behoud van de Schinkeleilanden. We hopen en vertrouwen dat dit ook in de toekomst het geval zal zijn. Echter, we kunnen altijd meer mensen gebruiken die met ons willen meedenken en bereid zijn zich in te zetten voor zo groen en onbedorven mogelijke Schinkeleilanden.

Het Platform Groene Schinkeloevers werd op 10 juni 1998 opgericht met ondersteuning van het Wijkopbouworgaan Zuid-West en het Milieucentrum Amsterdam. Het platform bestaat uit vertegenwoordigers van bewoners- en belangengroepen en individuele leden. Aanvankelijk was het doel om het toen nog bestaande ruige groen op beide Schinkeloevers te versterken en alle volkstuinen te behouden. Dat was nodig omdat het stadsdeel plannen koesterde om de helft van de volkstuinen en ca. 1000 bomen in dit gebied op te offeren aan een breed fietspad over de eilanden - dat het Vondelpark rechtstreeks met het Amsterdamse Bos zou moeten verbinden-, om alle tennis- en voetbalsport te concentreren in het zuidelijk deel van het gebied en om het resterende deel in te richten als een recreatiepark. Het platform diende in maart 1999 een alternatief inrichtingsplan in, waarin het ruige groen grotendeels behouden bleef, alle volkstuinen gespaard werden door het fietspad te verleggen naar het Olympisch Stadionterrein en waarbij in het noordelijk deel van dit gebied een kinderboerderij zou moeten komen. Alleen dit laatste onderdeel van het alternatieve plan maakt nog kans om te worden gerealiseerd.

Op 28 januari 2009 besloot de Stadsdeelraad Oud-Zuid op initiatief van de PvdA, het CDA, Amsterdam Anders/De Groenen en de VVD om, na jaren van discussie en een eerdere mislukte poging om gegadigden voor een kinderboerderij te werven, alsnog ca. 2.000 m² in het noordelijk deel van de Schinkeleilanden te bestemmen voor een kinderboerderij met een beheerderswoning, een bescheiden horecafunctie en met een maatschappelijke functie, waarbij met name aan naschoolse opvang werd gedacht. Daarvoor moest het bestemmingsplan worden aangepast, waarna opnieuw een inschrijfprocedure van start zou gaan en uit de gegadigden de meest kanshebbende met betrekking tot realisatie, exploitatie en beheer van een kinderboerderij zou worden geselecteerd. In dit kader organiseerde het stadsdeel op 4 november 2009 een expertmeeting voor belangstellenden om meer inzicht te krijgen in de ideeën, wensen, mogelijkheden en beperkingen vanuit ‘de markt’. Anderhalve week eerder, op zaterdag 24 oktober 2009, organiseerde de inmiddels vanuit het platform opgerichte werkgroep ‘Vrienden van de Kinderboerderij Schinkeleilanden’ op de plek van de toekomstige kinderboerderij een open dag met medewerking van een mobiele kinderboerderij met paarden, schapen en geiten. Ondanks de regen was het een geslaagde dag omdat inzichtelijk werd gemaakt hoe een kinderboerderij hier, onder de rook van het Olympisch Kwartier, zou kunnen functioneren. De dag werd geopend door stadsdeelvoorzitter Egbert de Vries en de aanwezige ouders met hun kinderen reageerden enthousiast. Tijdens deze dag werden nog eens vijftig adhesieverklaringen ontvangen.

Het brede, geasfalteerde fietspad over de eilanden werd aangelegd ten koste van ca. 25 volkstuinen en ca. 1000 bomen, terwijl op dat moment nog volstrekt onduidelijk was of dit fietspad aan de noordzijde zou kunnen worden doorgetrokken naar het Vondelpark en aan de zuidkant het te nauwe viaduct onder de Ringweg A10 een belemmering vormde voor een verbinding met het Amsterdamse Bos. Het probleem aan de zuidkant is inmiddels opgelost. Er komt bovendien een veilige kruising van dit fietspad met de busbaan aan de zuidzijde van de Ringweg. Aan de noordzijde wordt een directe verbinding langs het water met het Vondelpark nog steeds geblokkeerd door de tramlus achter de tramremise en daarom zal het fietspad langs de Karperweg moeten worden geleid. Verder heeft het stadsdeel woord gehouden en de ca. 1000 gekapte bomen vervangen door nieuwe boompjes.

Binnen het platform is het plan gerezen om in het voorjaar van 2010 een wandeling langs beide oevers van de Schinkel te organiseren. In de loop van 2009 werden al de eerste voorbereidingen voor getroffen De route gaat langs historische plekken en actiepunten in dit gebied, waarbij Begraafplaats Huis Te Vraag, het Spijtellaantje, de voormalige pelgrimsroute, het sluisje in de Schinkel, het woonbotengebied, de jachtwerf Olympia en de plek van de kinderboerderij worden aangedaan.

Het Platform Groene Schinkeloevers kwam in 2009 minder vaak in vergadering bijeen dan in voorgaande jaren, namelijk drie keer: op 2 februari, 28 mei en 23 september. Tijdens deze vergaderingen is informatie uitgewisseld over de ontwikkelingen met betrekking tot de kinderboerderij, het fietspad, de Jachthaven Olympia, de actie voor behoud van de vier arbeidershuisjes aan het Spijtellaantje, de herplant van de ca. 1000 gekapte bomen op de Schinkeleilanden en het bestemmingsplan Groengebied Schinkel. Ook is er gesproken over de actie voor behoud van de Hortus van de Vrije Universiteit en over de plannen van het stadsdeel voor hoogbouw langs het IJsbaanpad in het kader van het zogenaamde ‘Olympisch Kwartier Zuid’ en de plannen van het stadsdeel voor de beide Citroëngebouwen en het Stadionplein.

Het Platform Groene Schinkeloevers werd ondersteund door een opbouwwerker van Stichting SOOZ en is ook sinds jaar en dag vertegenwoordigd in de Wijkraad Zuid-West. Contactpersonen: Co Jongkind, Guus Gase en Anna Kamp.

Ontstaansgeschiedenis

Het Platform Groene Schinkeloevers bestaat 10 jaar. Het werd op 10 juni 1998 opgericht met ondersteuning van het Wijkopbouworgaan Zuid-West en het Milieucentrum Amsterdam met als doel het bestaande groen op beide Schinkeloevers te behouden en te versterken. Het platform bestaat uit vertegenwoordigers van bewoners- en belangengroepen en individuele leden. Het afgelopen jaar maakten de volgende organisaties deel uit van het platform: de Algemene Belangenvereniging Schinkeleilanden (ABS), de Vereniging De Oeverlanden Blijven, de E.M.A. (Museumtramlijn), de Jachthaven Olympia, de Vereniging Groengebied Jaagpad/Rijnsburgstraat en de Buurtgroep Stadionplein en omgeving. In het verleden maakten ook de Vereniging Woonschepen Zuid en de Tuindersvereniging De Groenlijn deel uit van het Platform. Het Platform Groene Schinkeleilanden is van begin af aan ook vertegenwoordigd in de Wijkraad Zuid-West. In de beginjaren ging de aandacht van het platform vooral uit naar de westelijke oever van de Schinkel, maar al gauw concentreerde deze zich op de Schinkeleilanden zelf. Dat was een gevolg van de plannen van het Stadsdeel Oud-Zuid om in dit gebied een openbaar park aan te leggen met overwegend sportvoorzieningen in het zuidelijk deel en met een breed fietspad over de eilanden als kortste verbinding tussen het Vondelpark en het Amsterdamse Bos. Daarvoor werden uiteindelijk 23 van de 50 volkstuinen langs de Museumtramlijn en de Jachthaven Olympia opgeofferd en werden circa 1200 bomen gekapt. In maart 1999 had het platform daarom een alternatief inrichtingsplan ingediend, dat voorzag in • minder sport

• een fietsroute langs de westzijde van de eilanden of langs het Olympisch Stadion in plaats van langs het spoor van de Museumtramlijn

• behoud van het ruige groen

• behoud van alle volkstuinen en van Jachthaven Olympia en

• de realisering van een kinderboerderij met beheerderswoning (vanwege de fysieke en sociale veiligheid) in het meest noordelijke deel van de Schinkeleilanden.

Grote offers

In de afgelopen tien jaar heeft het platform het op vrijwel alle punten moeten afleggen tegen het stadsdeel. Ten koste van 23 volkstuinen, het bestaande ruige groen en meer dan 1000 bomen werd het Tenniseiland met het nieuwe Frans Ottenstadion aangelegd, werden de twee voetbalvelden van Arsenal uitgebreid met een inloopbaan voor het Olympisch Stadion, werd het contract met de Jachthaven Olympia beëindigd, werd een kaal eiland met een paar dooie boomstammen op een heuvel in het verlengde van de nieuwe Jan Wilsbrug aangelegd en werd een breed geasfalteerd fietspad over de eilanden aangelegd, dat voorlopig aan zowel de zuidkant als de noordkant nog niet kan worden doorgetrokken naar respectievelijk het Amsterdamse Bos en het Vondelpark (vanwege het te smalle viaduct onder de Ringweg A10 Zuid aan de zuidkant en vanwege de tramrails achter de tramremise aan de noordkant). Alleen de besluitvorming over het schiereiland aan de noordkant van de eilanden is nog niet rond. Het platform blijft zich inzetten voor het enige onderdeel van zijn alternatieve inrichtingsplan dat nog kans maakt op gerealiseerd te worden: de kinderboerderij met beheerderswoning.

Vergaderingen en acties

Het afgelopen jaar heeft het Platform Groene Schinkeloevers acht maal vergaderd, aanvankelijk in het zaaltje aan de Olympiakade 8 en later in het Wijkcentrum Zuid-West aan de Achillesstraat 85. Het platform wordt ondersteund door een opbouwwerker van de Stichting SOOZ. Het platform heeft zich het afgelopen jaar min of meer tevergeefs ingezet voor behoud van de Jachthaven Olympia, behoud van de vier arbeidershuisjes aan het Spijtellaantje, onderbrenging van de begraafplaats ‘Huis Te Vraag’ in het bestemmingsplan Groengebied De Schinkel, herplant van de meer dan duizend gekapte bomen in dit gebied en last but not least: het realiseren van een kinderboerderij met beheerderswoning. In dit verband werden vele brieven, zienswijzen en bezwaarschriften geschreven, werd ingesproken tijdens hoorzittingen en commissie- en deelraadsvergaderingen en contact gezocht met de locale media zoals De Echo.

Op zaterdag 4 oktober (Dierendag) werden de gereed gekomen Jan Wilsbrug, die het Olympisch Stadionterrein met de Schinkeleilanden verbindt, en daarmee ook het reeds aangelegde deel van het zogenaamde Park Schinkeleilanden feestelijk geopend. Voor de leden van het Platform Groene Schinkeloevers was dit echter geen reden voor feestvieren. Integendeel, zij demonstreerden op die dag in rouwkleding, samen met de deelraadpartijen Amsterdam Anders/De Groenen en Zuid- en Pijpbelangen, bij de Jan Wilsbrug om de voor dit park opgeofferde dieren en volkstuinen te gedenken.

Alleen de kinderboerderij maakt nog kans

Alleen de kinderboerderij op de Schinkeleilanden maakt nog een reële kans, vooral ook omdat dit initiatief kan rekenen op veel sympathie onder de scholen en bewoners in de omgeving, van wie een twintigtal zich al heeft aangemeld als vrijwilliger. Ook tijdens de streekmarkt op het Stadionplein op 20 september werden nog eens enkele honderden handtekeningen voor de kinderboerderij opgehaald. Het stadsdeel schreef in december 2007 een prijsvraag uit, waarop ontwikkelaars/exploitanten van een kinderboerderij met beheerderswoning en horeca konden intekenen. Uiteindelijk waren er twee gegadigden, die beiden werden afgewezen omdat één van hen geen haalbaar businessplan had ingediend en de ander uitging van een combinatie van kinderboerderij en kinderopvang. Op grond daarvan werden aan de deelraad een viertal opties voorgelegd: de ontwikkeling van de kinderboerderij stopzetten en het schiereiland net zo inrichten als het er naast liggende eiland; de inschrijfprocedure overdoen met daarbij een belangrijke rol voor de horecafunctie; het bestemmingsplan aanpassen en aan een kinderboerderij met beheerderswoning en horeca een maatschappelijke functie (kinderopvang) toevoegen; het bestemmingsplan aanpassen in die zin dat uitsluitend een kinderboerderij met beheerderswoning en een maatschappelijke functie (kinderopvang) mogelijk gemaakt wordt en dat de horecafunctie uit het plan wordt geschrapt. Na twee keer uitstel zullen de commissie Verkeer & Ondernemen en de deelraad pas in januari 2009 hieruit een keuze gaan maken. Een meerderheid van PvdA, VVD, CDA en AA/DG (19 van de 29 zetels) heeft zich tot nu toe voor het realiseren van een kinderboerderij in de één of andere vorm uitgesproken. Het Platform Groene Schinkeloevers ziet de verdere ontwikkeling met betrekking tot de kinderboerderij met vertrouwen tegemoet. Dat kan overigens niet gezegd worden met betrekking tot de overige kwesties, waar het platform zich het afgelopen jaar voor heeft ingezet.